wait لطفا صبر کنید
| |
کنفرانس بین المللی حمایت از انتفاضه فلسطین

 » مقالات » مقالات

0/0 (0)
[1396/02/27]

عربستان سعودی در سودای رهبری جهان اسلام  

 

 

عربستان سعودی در سودای رهبری جهان اسلام

تاریخ خبر: 25/02/1396

تهران- ایرنا- دعوت پادشاه عربستان از سران نزدیک به50 کشور اسلامی-عربی برای برگزاری نشست با رئیس جمهوری آمریکا در ریاض، نشان دهنده تمایل شدید مقام های سعودی برای نمایش خود به عنوان رهبر جهان اسلام است.

به گزارش گروه پژوهش و تحلیل خبری ایرنا ، رهبران 50 کشور عربی و مسلمان به ریاض دعوت شده اند تا در نشستی که «دونالد ترامپ» رئیس جمهوری آمریکا سخنرانی می کند حضور داشته باشند. پادشاه عربستان سعودی با این دعوت از رهبران کشورهای اسلامی اهداف گوناگون و خطرناکی را دنبال می کند. 
سعودی ها با صرف هزینه های هنگفت و برخی اقدامات تبلیغی همچون راه اندازی ائتلاف علیه تروریسم به دنبال آن هستند تا خود را در زمینه چالش های جهانی مظلوم و بی گناه نشان دهند، سابقه سیاه خود را پاک کرده و خود را رهبر جهان اسلام معرفی کنند. 
دونالد ترامپ 21 می (31 اردیبهشت) در نخستین سفر خارجی خود پس از انتصاب به عنوان رئیس جمهوری آمریکا، به پایتخت عربستان سفر می کند و در ریاض سه دیدار را انجام می دهد. نخستین دیدار وی با پادشاه عربستان انجام می شود. دومین دیدار نیز قرار است با رهبران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس صورت بگیرد و در نهایت سومین نشست نیز با رهبران کشورهای اسلامی و عربی برگزار خواهد شد.
عربستان سعودی در همین چارچوب تاکنون از 17 نفر از سران کشورهای عربی و اسلامی برای حضور در این نشست دعوت کرده است. در همین چارچوب برای رهبران کشورهای مراکش، الجزایر، مصر، تونس، عراق و بسیاری از دیگر کشورهای عربی و اسلامی دعوتنامه ارسال شده است. 

***سعودی و رهبری جهان اسلامی-عربی 
یکی از مهمترین تحلیل هایی که در زمینه دلایل دعوت از رهبران کشورهای مختلف عربی و اسلامی برای دیدار با رئیس جمهوری آمریکا مطرح است، اقدام برای نمایشی از رهبری جهان عرب به وسیله سعودی ها است البته آن ها رهبری جهان اسلام را نیز از آن خود می دانند. عربستان از گذشته ها در این زمینه رقابت شدیدی را با دیگر کشورها از جمله مصر داشته است.
تارنمای روزنامه منطقه ای «Gulf News» سفر ترامپ به عربستان سعودی را فرصتی تاریخی برای منطقه و ریاض توصیف کرد و نوشت: جهان عرب فرصتی مهم را برای استفاده از رئیس جمهوری آمریکا در اولین سفر خارجی وی دارد تا به صورت منسجم به مسائل چالشی منطقه بپردازد. عربستان از فرصت حضور ترامپ در نشست شورای همکاری خلیج فارس استفاده کرد و از رهبران دیگر کشورهای عربی و مسلمان نیز دعوت کرد تا خود مسائل را مطرح کنند. 
از نظر تاریخی در منطقه خاورمیانه به ویژه خلیج فارس درگیری های زیادی میان رهبران کشورهای عربی وجود دارد. این اختلاف ها تنها به مسائل مرزی و منابع انرژی محدود نمی شود و به زمینه های راهبردی و سیاسی هم کشیده شده است. 
به نوشته این رسانه اماراتی، دعوت از رهبران کشورهای مسلمان، این فرصت را به پادشاهی سعودی می دهد تا خود را رهبر منطقه و جهان اسلام نشان دهد. برنامه ملاقات ها در ریاض هم به گونه ای برنامه ریزی شده است تا میزان تعهد عربستان و کشورهای عربی به مشارکت با جامعه جهانی در حل چالش ها نشان داده شود. 
به نوشته این گزارش سران کشورهای عربی مسائل گوناگونی را در دیدار با ترامپ مطرح خواهند کرد که از آن جمله منازعه در فلسطین است. آن ها انتظار خواهند داشت تا آمریکا فشار بیشتری را بر «بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر رژیم صهیونیستی وارد کند تا این تنش حل و فصل شود. آن ها همچنین به دنبال آن خواهند بود تا به آمریکا نزدیک تر شوند و در مقابل ایران موازنه ای را ایجاد کنند. 
تارنمای موسسه پژوهشی Middle East Eye نیز در تحلیلی نوشت گرچه برای ده ها سال مصر تلاش کرد رهبر جهان عرب باشد اما اکنون این کشور دیگر رهبر اعراب به شمار نمی رود؛ اعراب هم خود را دنباله روی مصر نمی دانند. از همین رو عربستان تلاش می کند تا جایگاه محکم و پرقدرتی را در رهبری اعراب و جهان اسلام به دست آورد. 

**انتظارها از ترامپ
دعوت پادشاه عربستان از رهبران کشور اسلامی و عربی با ارزیابی ها گوناگونی از سوی رسانه ها و تحلیلگران روبرو شده است. 
تارنمای خبری «المانیتور» در گزارشی در مورد انتظارات کشورهای عربی به ویژه رهبران سعودی از رئیس جمهوری آمریکا نوشت در حالی ریاض از ترامپ میزبانی می کند که وی به دنبال آن است تا جهان اسلام را علیه تروریسم بسیج کنند. در همین هنگام مقام های عربستان امیدوارند دستاوردهای مثبت سیاسی را از این دیدار در مورد مسائل منطقه و در تقابل با ایران کسب کنند.
تارنمای تحلیلی Middle East Monitor در گزارشی با بیان استثنا شدن ایران از دعوت برای دیدار با ترامپ نوشت: در حالی که عربستان دعوتنامه هایی را به ترکیه، پاکستان، تونس، الجزایر، مراکش، مصر، عراق و کشورهای حوزه خلیج فارس و جهان اسلام ارسال کرده است اما ایران را دعوت نکرده است. استثنا شدن ایران به علت نبود روابط میان ریاض و تهران است. 
البته برخی تحلیلگران دلیل اصلی این امر را در نبود ایران به عنوان عضوی از ائتلاف اسلامی علیه تروریسم می دانند.
در همین راستا برخی تحلیل ها زمان و برنامه سفر ترامپ را برای برخورد با مسائل منطقه مهم می دانند زیرا این برای اولین بار است که یک رئیس جمهوری آمریکا ابتدا به یک کشور اسلامی می رود و سپس به سرزمین های اشغالی سفر می کند. 

*** ماهیت رابطه آمریکا به عربستان
تحلیلگران نخستین دیدار خارجی ترامپ را که به مقصد عربستان برنامه ریزی شده است شگفت آور می دانند. این دیدار از جهات گوناگون تعجب آور است زیرا ترامپ در دوره رقابت های انتخاباتی به دلیل مسائل حقوق بشری، اتهام های تروریستی و حتی تامین امنیت از عربستان سعودی انتقادهای تندی کرد. در مقابل رهبران عربستان از پیروزی ترامپ در آمریکا بسیار خوشحال شدند و از هم اکنون برای میزبانی از ترامپ برنامه ریزی می کنند و تلاش دارند تا برای وی سنگ تمام بگذارند.
یکی از مشوق های سعودی ها برای جلب نظر ترامپ، خریدهای تسلیحاتی است. تارنمای نشریه «عرب نیوز» در گزارشی نوشت مقام های ایالات متحده اعلام کردند که قراردادهای فروش تسلیحات به ارزش بیشتر از 100 میلیارد دلار نهایی شده است و در سفر ترامپ به عربستان به امضا می رسد. 
بر پایه گفته برخی مقام های آمریکایی، کاخ سفید تلاش دارد تا در یک دوره زمانی 10 ساله بسته تسلیحاتی نزدیک به 300 میلیارد دلار را با هدف افزایش توان دفاعی این پادشاهی به عربستان بفروشد. 
تارنمای روزنامه انگلیسی «ایندیپندنت» در گزارشی در تبیین رویکرد مقام های آمریکا و سعودی نوشت ترامپ و پادشاه عربستان که قرار است به زودی با یکدیگر دیدار کنند خطرناکترین افراد جهان هستند.
به نوشته این روزنامه، ترامپ چندی قبل دستور داد تا حمایت آمریکا از حمله عربستان به یمن بیشتر شود ضمن اینکه این پادشاهی از رئیس جمهوری آمریکا می خواهد تا پشتیبانی بیشتری را از سعودی ها در مقابل ایران به عمل آورد.
این گزارش دخالت عربستان در سوریه و دیگر مناطق جهان را دلیلی بر سیاست های نادرست مقام های سعودی می داند. مهم این است که مقام های سعودی از گذشته درس هم نمی گیرند. در حالی که تعداد اندکی از کشورهای اسلامی شیعه هستند اما عربستان همه اتهام ها را به آن ها وارد می کند. حتی در برخی کشورها همچون مصر، تونس، اندونزی که اقلیت های کوچکی از شیعیان وجود دارند، بازهم عربستان آن ها را به دسیسه چینی علیه سنی ها متهم می کنند. 
به نظر می رسد عربستان به دنبال آن است تا با استفاده کامل از این سفر، به اهداف چندگانه خود دست یابد. نخست خود را به عنوان رهبر جهان اسلام و منطقه نمایش دهد. همچنین عربستان با خریدهای هنگفت تسلیحاتی جایگاه خود و گروه لابی سعودی را در کاخ سفید محکم می کند؛ با این ترفند، سعودی ها به دنبال کسب حمایت آمریکا از حمله به یمن هستند ضمن اینکه از ترامپ خواهند خواست تا رویکرد تندتری را نسبت به ایران اتخاذ کند.

 

منبع:  خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)